Anketlere ne derecede güvenilir? Haklı olarak bu soru sorulur. Ama uzun zamandır, yapılan çalışma sonuçları benzerlik arz ederse, reel durumu yansıttıkları söylenebilir. Tabii, deneklerin bir kısmı, “çekindiğinden” (mesela memurudur, mesela kredi-vergi-sgk ilişkisi vardır) iktidar yani “Cumhur İttifakı” lehine yanıt vermesi de çok doğal.
Çok doğal zira, muhalefet liderlerinin çalışmalarının engellendiği bunlara; “dur bakalım daha neler olacak!” dendiği, gazetecilerin dövüldüğü, iktidar yanlısı yayın yapmayan TV’lerin basıldığı bir ortamda, vatandaşın, telefonda ya da yüz yüze; “Cumhur ittifakına oy vermeyeceğim!” diyebilmesi için ya canı çok yanmış ya da “mangal gibi yürek” olmalı. “Ne olur, ne olmaz!” tam bu döneme has bir söylem.
***
O nedenle; yanıtları ve “kararsızları” da buna göre değerlendirmek gerekir. Ömrü hayatımda çok iktidar gördüm ama bunlar kadar ve bu denli , “kendilerinden başkasına gül koklatmayana”, muhalifleri ötekileştirmeyen hiç rastlamadım. “Ayrıştırma”, bunlar için hayat iksiri.
***
Yöneylem Sosyal Araştırmalar Merkezi, “Temmuz 2021 Türkiye Siyaset Paneli” araştırmasının sonuçlarını açıkladı. Araştırma, 26 bölge, 27 il, 230 noktada 3 bin 40 kişinin katılımıyla gerçekleşti. “26-30 Temmuz” arasında gerçekleştirilen araştırmaya göre; muhalefete olan güven artıyor…
***
Araştırmaya katılanlara; “Bu pazar seçim olsa hangi partiye oy verirdiniz?” diye soruldu. Kararsızlar dağıtıldıktan sonra oy oranları şöyle:
- AKP: Yüzde 34,6
- CHP: Yüzde 28,4
- İYİ Parti: Yüzde 14,3
- HDP: Yüzde 9,2
- MHP: Yüzde 6,9
- DEVA Partisi: Yüzde 1,4
- Saadet Partisi: Yüzde 0,8
- TİP: Yüzde 0,7
- Gelecek Partisi: Yüzde 0,4
- Memleket Partisi: Yüzde 0,4
- Diğer: Yüzde 2,9
***
“Oyunuzu AK Parti ve MHP'den oluşan ‘Cumhur İttifakı'na mı, CHP ve İYİ Parti'den oluşan Millet İttifakı'na mı verirsiniz?” sorusunun sonucu ise şöyle:
- Cumhur İttifakı: Yüzde 36,8,
- Millet İttifakı (CHP+İYİ Parti): 37,7,
- İttifaklar dışında bir parti: Yüzde 14,9,
- Kararsızım: Yüzde 2,5,
- Oy kullanmayacağım: Yüzde 8,1,
***
Burada bir dikkat çeken husus var: CHP ve İYİ Parti oy toplamlar yüzde 42,7 iken, aynı partilerden oluşan “Millet İttifakı”nın yüzde 37,7 olması düşündürücü. Benzeri bir durum, “Cumhur İttifakı” için de söz konusu. Demek ki, iki ittifaka da sıcak bakmayanlar var.
***
Araştırmada, “Türkiye'nin acilen çözülmesi gereken sorunları” da soruldu. İlk sırada, yüzde 45,1 ile ekonomi kriz yer aldı. Vatandaşa göre Türkiye'nin en önemli sorunları şöyle:
- İşsizlik: Yüzde 19,4,
- Enflasyon, hayat pahalılığı, geçim sıkıntısı: Yüzde 11,6,
- Adaletsizlik: Yüzde 9,4,
- Eğitim: Yüzde 8,5,
***
TÜİK bir yandan; “işsizlik düşüyor!” diyor ama ankete katılanlardan yüzde 51,2'si hanesinde işsiz biri olduğunu da belirtti. “Erken seçim istiyor musunuz” sorusuna yüzde 53,4'ü erken seçim isterken, istemeyenlerin oranı ise yüzde 38,4'te kaldı. Yüzde 5,9'luk kesim “Kararsızım” dedi.
***
Katılımcılara, “İktidar mı yoksa muhalefet mi ekonomiyi daha iyi yönetir” sorusu da yöneltildi.
- Yüzde 33,5 “İktidar”,
- Yüzde 42,4 “Muhalefet”,
- Yüzde 10,4 “Hiçbiri” yanıtını verdi.
***
“Sizce iktidar mı yoksa muhalefet mi demokratik düzenin, hak ve özgürlüklerin daha iyi korunmasını sağlar?” sorusunun yanıtı;
- Yüzde 32,8 “İktidar”,
- Yüzde 49,2 “Muhalefet”,
- Yüzde 6,8 “Hiçbiri” oldu.
***
“Sizce iktidar değişirse başörtülü kadınlara yeniden yasak getirilir mi?” sorusunu,
- Yüzde 25, 9 “Evet”,
- Yüzde 69 “Hayır”,
- Yüzde 5,2 “Bilmiyorum” diye cevapladı. (Kaynak: Sibel Gülersöyler, Sözcü, 10,08.2021)