KADİR DAYIOĞLU


ULAŞIM ÜZERİNE

Ulaşım uzmanı değilim. Multidisipliner bir konu olduğunu bilirim. Sadece ulaşımın, varsa, elektrifikasyon kısmı ilgi alanıma girer.


Ulaşım uzmanı değilim. Multidisipliner bir konu olduğunu bilirim. Sadece ulaşımın, varsa, elektrifikasyon kısmı ilgi alanıma girer. O nedenle, deneyimlerimi, gözlemlerimi paylaşıyorum sizlerle. Haliyle yanılma payı vardır.

**

Yanılmamızın en büyük nedeni “ulaşım master planı” olmaması; “faz-nötr çek götür!” ya da “kervan yolda düzelir!” mantığının geçerli olması. Yıllardır söylüyorum; Büyükşehrin, dört-dörtlük bir ulaşım master palanı yok. Varsa, görmeye hazırım. Lütfederlerse memnun olurum. Bakalım, tabii, varsa, devasa altyapı yatırımlarına ne zaman başlanmış, plan ne zaman yapılıp onaylanmış? 

**

Yapılan ve her temel atma ve açılışında; “bundan böyle şehir trafiği rahatlayacak, şu kadar zamanlık ulaşım sorununu çözdük!” her yatırım sonrası, rahatlamadığını, “çözdük!” denildikçe daha da “düğümlendiğini” gördük. “Çözdükçe düğümleniyor!” dediğimi gün gibi anımsıyorum. Nitekim öyle de oldu.

**

Tüm uyarılarımıza rağmen Kartal Kavşağını yapacaklar, anlaşıldı artık. Tam bu esnada bir şey anımsatacağım ve “hafızaya” bir not düşeceğim. Daha kavşağa kazma vurulmadan önce “manzarayı umumiye” şu: 

**

Özellikle pik saatlerde, Kartal-Büyükşehir arası, karşılıklı tıkanıyor, şimdiden. Çok merak ediyorlarsa, burunlarının dibindeki Mustafa Kemal Paşa Bulvarına inip bir baksın, karar vericiler. Bir de kavşak bittiğinde, haliyle mevcut ışıklar kalktığında, Talas, Hisarcık, Mezarlık tarafından akıp gelen araçların yaratacağı kaosu bir düşünün. 

**

Henüz Kavşak yokken bir de devreye girerse manzarayı görmek dahi istemiyorum. Şimdi, “destur çekerek” geçtiğimiz yerler için herhalde, “Hatim indireceğiz!”

**

Mesela, hiç gündeme gelmiyor. Devlet Hastanesi, Eski Sanayi yol ayrımı, Düvenönü arası, gündüzün her saatinde, trafik adım adım gidiyor. Meydana giriş yollarını saymıyorum. Yine mesela, Karayolları- Düvenönü; Düvenönü-Lise arası da öyle…

**

Anlatırlar, Şair Eşref Kırkağaç’a kaymakam olmuş. Hizmet binasının ele alınır bir tarafı yok. Her yer akıyor, çatının aktarılması lazım.  Dersadetten para istiyor.  Onlar da konuyu savsaklamak için, detaylı yazmasını istemişler. Hazret ne yapsın; Tek tek yazacağına; “Binanın musluklarından başka her yeri akıyor!”, demiş. Kusura kalmayın, ne yazsam ki, bizim ulaşım hizmetleri de buna benziyor.

**

Olamam ya, ben belediye başkanlarının yerinde olsam, Meydanı merkez kabul edip, iki kilometre yarıçapında bir alanı, bir gün yürüyerek, bir günde araçla gezerim. Bunu yıl boyu birkaç kez yaparım, trafik bağlamında ne yaşandığını görürüm.

**

İlk görecekleri şey ne biliyor musunuz? Mesela, belediyelere hizmet almak için gelenler araçlarını park için yer bulamıyorlar. Bir de, Belediye binalarının etrafında, personelin araçları için ayrılmış park yerleri. Bir araç sekiz-on saate işgal ediyor. Personel araçlarından da park parası alın bakalım ne olacak? 

**

Ha. Bu durum diğer kamu ve kamu kuruluşları için de geçerli. Arkadaşlar kendi rahatlarını gayet güzel düşünüyorlar ama hizmet almaya gelenleri hiç düşünmüyorlar. Onlar da ne yaparsa yapsın. 

**

Gelelim tramvay hattına. Talas’tan gelip, Hulusi Akar’ı geçip, Meydan’a ve oradan da Erkilet’e uzanacak tramvay hattı, daha kısa olan Talas Bulvarı’ndan gelse olmaz mı? Sol kulağını sağ elle göstermenin ne anlamı var ki?

**

Basından öğrendiğimize göre, Hulusi Akar Bulvarı’ndan gelip, Cezaevi/İl Özel İdaresi oralarda yeraltına inecekmiş. Yani, hat uzuyor. Zaten Talas’tan gelip, Sivas Bulvarı’na bağlanan iki hat var. Bir de bu hatta, Erkilet-Meydan hattını ilave ediyorsunuz. 

**

Bir hatırlatma yapayım, buraya bir varyant yapıldı Bunu Özel İdareye kadar uzatın ve hiç olmasa, mevcut Talas seferlerinin, birkaçı bu bölgeye hizmet verir. Keşke, imkan olsa da harita üzerinde anlatsam meramımı. Yazı ile bu kadar oluyor. 

**

Oysa, ERÜ lojmanlar girişinden bir saplama yapıp, Bulvar/Kartal yönüne yapılacak bir hat daha akla yatkın diye düşünüyorum. Bu güzergah üzerinde Üniversite’nin batı tarafı, askeri kışla, Millet Bahçesi, Erkek Sanat ve Yapı Sanat okulları, resmi ve özel devasa binalar vs var. Sürekli de yapılaşma devam ediyor.

** 

Dostlar, şu anda bile, aracı olan birisi, Talas’tan çıkıp uzun yolculuk sonrası, tramvaya binip Meydana gelmiyor. Özel aracı ile gelmeyi yeğliyor. O nedenle, Hulusi Akar varyantı hiçbir işe yaramayacak. Yine o nedenle yol uzayınca, bu güzergahta sefer yapan belediye araçlarında bir azalma ve özel araçla gelmek isteyenleri caydırma gibi bir süreç mümkün olmayacak.

**

Ben olsam yeni tramvay hattını; Talas-ERÜ Lojmanlar-Talas Bulvar-Kartal Kavşağı olarak revize ederim. Bu sayede hem Belediye otobüslerinde ve hem de özel araç sayısında bir azalma; yolu ve zamanı kısaltırım. İnsanlar da konforlu bir hizmet alır.

**

Tabii, Meydan yeraltından geçilecek. Bu durumda bir sorun da Yoğunburç’un önünde yaşanacak. “Battı-Çıktı” nasıl geçilecek? O zaman “battı-çıktı” tramvay için kullanılır, bir de durak; üstüne yine ışıklı kavşak yapılır. Bir sorun da Kartal Kavşağı’nda yaşanacak. O nedenle, yol yakınken, kavşak-tramvay kesişiminin proje içerisinde yeniden değerlendirilmesi gerekir. 

**

Dostlar inanın, Yoğunburç’a battı-çıktı yapılmadan önce çok uyarmıştım. “Gelin, çaprazındaki iki binayı kamulaştırın, Verem Hastanesi bahçesi de müsait, geniş bir kavşak yaparsınız!” dediğimde beni küçümsemişlerdi. O binaların birisi yıkılıp yerine yenisi yapıldı. Hatırlı birisinin binası artık yıkılmaz oldu. Peki bu “battı-çıktı” yapıldı da ne kazanıldı?