Popülizmin, sözlük anlamı halkçılık… “Popülist söylem ise; ‘sokaktaki insan’ın ekonomik ve sosyal çıkarlarını vurgulayarak, önyargılarını ve duygusal kırılmalarını kullanarak başarıya ulaşmayı amaçlar. Popülist söylem, belirli bir ideolojiye bağlı değildir. Nitekim, son yıllarda hem sol hem de sağ görüşlü liderlerin popülizme başvurduğu gözlemlenmiştir.” (Wikipedia)
***
Tabiri amiyane ile “ayılana gazoz, bayılana limon”verme ya da “olmayanı dağıtma” sanatıdır… Tabii, olmayan dağıtılınca, halk da, devletin bitmez tükenmez hazinesi olduğunu sanır, “bana da versin!”, der. Daha açıkçası, popülist liderler, halkın irrasyonel (akıl dışı) düşünme meylinden yararlanır… Bu, dünyanın her yerinde böyledir.
***
Bunun en güzel örneğini, seçimlere iki ay kala, geçenlerde yaşadık… “Kayseri Büyükşehir Belediye Meclisi’nde, il genelinde 1 yıl boyunca su tüketim bedellerini sabitleme kararı aldıklarını ifade eden Büyükkılıç, “Sadece ‘2024 yılında suyu sabitliyoruz’ cümlesi 600 milyon TL. İnsanı yaşat ki devlet yaşasın anlayışı bağlamında insanlarımızın taleplerine, beklentilerine cevap vermek adına çalışmalar yapıyoruz” diye konuştu.” (KASKİ sitesi)
***
Ne demek, 600 milyonu sineye çekmek? Bu, bir kurum için yıkım… Ama olsun, sandık geliyor, oya ihtiyaç var… Tabii, muhalefet de buna ses çıkartamıyor, hatta alkışlıyor. Öyle ya onların da oya ihtiyacı var. Değerli Başkanım çok yanlış yaptınız, dilediğiniz kadar zam yapabilirdiniz, şayet endişeniz oy idiyse bu ahali, kopup kopup size oy verecek zaten.
***
Ama suya zam yok diye fındık kırıp göbek atanlar unutmasın; oylar sandığa bir düşsün, seçim bir bitsin, sağanak gibi suya nasıl zaman geliyor, bir görün. Fitil fitil burnumuzdan gelecek… Öyle ya, bir sandık öncesi, zam yapacak kadar enayi değiller, merhum Özal’ın dediği gibi.
***
Hatırlarsanız, yine bir seçim öncesi, Başkan Mehmet Özhaseki suyun metre mikabınıbir liraya düşürdüklerinin müjdesini vermişti… Tabii, bu arkadaşlar, “Allah’ın suyu para ile satılır mı!” diyerek, 1994’te belediyeyi kazanmışlardı. Tayyip Bey’in dediği gibi; “nereden nereye!”
***
Tabii, Memduh Bey, bir de tarifeler arasındaki fiyat ve asgari kullanım uçurumunu da açıklasaymış, çok iyi olurmuş. KASKİ sitesinde ulaşamadım, tarifelere… Ama aklımda kalanı vereyim… Merkez ilçelerin (Melikgazi, Kocasinan, Talas, Hacılar, İncesu) su fiyatı diğerlerinin üç; eski belde belediyelerinin altı katı…
***
Merkezde, “köyler/beldeler/bağlar” da dahil, suyun metreküpü 23 lira… Yine merkezde asgari kullanım 15 metre küp… Diğerleri iki ve dört katı…
***
Bu Allah’tan reva mı, Başkanım?“Hep mürg-i dile mi cefa, bülbüle yok mu?” Ya da rol model aldığınız N.F.K’nın dediği gibi; “Kuzulara şah olsa kurt yapmaz bu taksimi!”
***
Değerli Başkanım, sorunu hep tarifelerde aradınız, “sırtı kalınlar” kullanıyor diye, bazı tarife gruplarına yüklendikçe yüklendiniz; gerekçe olarak da “hortum atıyorlar!” dediniz… Yükü, vurdunuz abalının sırtına. Unutmayın, 600 milyonu da bunların sırtına yıkacaksınız.
***
Bazılarına da öz evlat muamelesi yaptınız sürekli, bunların tarifelerini düşük tutunuz…Asıl ya da kaynak sorunu görmezden geldiniz. Bakınız, kaynak sorunlardan en önemlisi, “çeşitli isim altında toplanan”“kayıp ve kaçaklar”. Mesela mı?
***
Mesela, 2018 yılında 89,4 milyon metreküpü beş merkez (Melikgazi, Kocasinan, Talas, Hacılar, İncesu) ilçeye olmak üzere toplam 105,6 milyon metreküpsu vermişsiniz.
***
Yine 2018 yılında “kayıp ve kaçak”ise, 15,8 milyon metreküpü beş ilçe olmak üzere toplam 23,4 milyon metre küpolmuş. Toplam “kayıp ve kaçak” oranıyüzde 22,2… Beş ilçede bu oran yüzde 12,9… On bir ilçede yüzde 29,0.
***
Başkanım, 2023 yılının altıncı ayında verilen verilere göre (2022) 98,0 milyon metreküpü beş ilçe olmak üzere, 126,0 milyon metreküp su arz etmişsiniz.
***
Yine 2022 yılında, “kayıp ve kaçaklara” gelince toplam 34 milyon metreküp…Bunun 21,0 milyonubeş ilçede, 13,0 milyonuon bir ilçede… Toplamda ortalama “kayıp ve kaçak”oranı yüzde 27,0…
***
2022 yılında on bir ilçede, “kayıp ve kaçak” oranı, dramatik bir biçimde artmış yüzde 44,4. Bu oran, 2018 yılında on bir ilçede yüzde 29,0 idi… Bu dramatik artış nasıl izah edilecek? Acaba, buralarda da, tarifeyi çok düşük, asgari kullanımı çok yüksek tutmanıza rağmen, “hortum atıyor” olmasınlar.
***
“Kayıp ve kaçak”, 2018’e göre 2022 yılındaon bir ilçede yüzde 15,4, beş ilçede ise yüzde 8,5 artmış. Bu neyin nesi, izaha muhtaç.
***
Dört yılda, “kayıp ve kaçak” oranlarında artış var… Tabii, şebeke de büyüdüğü için, özellikle fiziki kayıpların artması beklenir ama iyileştirmelerle totalin azalması da…
***
Unutmayın, su, elektrik, doğal gaz gibi ölçümleri yapılabilen hizmetlerde işletme performansı için önemli bir kriter, “kayıp ve kaçak” oranları. Umarım, başta başkan olmak üzere, mecliste kabul eden üyeler bunu farkında.
***
KASKİ ise, performansını artırma yerine habire tarifelere zam yapıyor. Vallahi, kusura kalmasınlar, kim olsa yönetir, bu şartlarda.
